آیا این اسکلت متعلق به یک کشتی گیر باستانی است؟

Ministry of Culture and Tourism of the Republic of Turkey

باستان‌شناسان در آسپندوس ترکیه مقبره‌ای ۲٬۴۰۰ ساله پیدا کردند که در آن اسکلت انسانی و سکه‌هایی با تصویر دو کشتی‌گیر وجود داشت.

به‌نقل از لایو ساینس؛ باستان‌شناسان در نزدیکی شهر باستانی آسپندوس در جنوب ترکیه، مقبره‌ای متعلق به حدود ۲٬۴۰۰ سال پیش کشف کرده‌اند که درون آن اسکلت یک انسان و چند سکه نقره با نقش کشتی‌گیران قرار داشت. همین یافته، احتمال تعلق مقبره به یک ورزشکار باستانی را مطرح کرده است؛ هرچند پژوهشگران هنوز نمی‌توانند با اطمینان بگویند فرد مدفون واقعا کشتی‌گیر بوده است.

این مقبره در جریان کاوش‌های باستان‌شناسی در یکی از گورستان‌های بیرون شهر باستانی آسپندوس پیدا شد. باستان‌شناسان اسکلت را داخل تابوتی سنگی و جعبه‌شکل پیدا کردند و در کنار آن چند شیء تاریخی، از جمله سکه‌هایی با تصویر کشتی‌گیران، به دست آوردند.

مطابق تحلیل‌های اولیه، قدمت مقبره به حدود ۴۷۵ تا ۳۰۰ پیش از میلاد می‌رسد؛ یعنی دوره‌ای که آسپندوس یکی از شهرهای مهم منطقه بود.

آسپندوس در جنوب‌ غرب ترکیه و حدود ۱۶ کیلومتری ساحل دریای مدیترانه قرار دارد. یونانی‌ها این شهر را در قرن پنجم پیش از میلاد بنیان گذاشتند و آسپندوس خیلی زود به یکی از مراکز مهم تجاری منطقه تبدیل شد.

نمک، روغن زیتون، چوب و اسب از جمله کالاهایی بودند که در این شهر دادوستد می‌شدند. آسپندوس از سوی دیگر فضاهای ورزشی مهمی داشت و ورزش در زندگی اجتماعی شهر جایگاه ویژه‌ای پیدا کرده بود.

صدها سال بعد، رومی‌ها در این شهر ورزشگاهی بزرگ ساختند که حدود ۸ هزار تماشاگر را در خود جای می‌داد. مردم در این ورزشگاه مسابقاتی مانند دو، پرتاب نیزه و کشتی را تماشا می‌کردند؛ اما ارتباط آسپندوس با کشتی فقط به وجود ورزشگاه محدود نمی‌شد.

آسپندوس در دوران باستان سکه‌های نقره‌ای مخصوص خود را ضرب می‌کرد. روی یکی از مشهورترین انواع این سکه‌ها تصویر دو کشتی‌گیر دیده می‌شود که در حال مبارزه با یکدیگر هستند. این سکه‌ها بیش از یک قرن ضرب شدند و همین مسئله مشخص می‌کند کشتی برای مردم و ساختار اجتماعی آسپندوس اهمیت قابل‌توجهی داشته است. اکنون چند نمونه از همین سکه‌های دارای نقش کشتی‌گیر در مقبره تازه کشف‌شده پیدا شده‌اند.

همین ارتباط باعث شده باستان‌شناسان احتمال دهند فرد مدفون در مقبره با ورزش یا حتی کشتی ارتباط داشته است؛ اما این احتمال هنوز به معنای کشف مقبره یک «کشتی‌گیر حرفه‌ای» نیست.

سارا باند، مورخ دانشگاه آیووا که در این کشف مشارکت نداشته، به Live Science گفته است که پژوهش‌های بیشتری برای شناسایی دقیق فرد مدفون لازم است. به گفته او، باستان‌شناسان باید به‌دنبال شواهد فیزیکی دیگری نیز بگردند.

برای مثال، شکستگی‌های قدیمی که بهبود یافته‌اند، می‌توانند سرنخ‌هایی درباره فعالیت‌های بدنی و ورزشی فرد ارائه دهند. یکی از نشانه‌های احتمالی می‌تواند بینی شکسته و ترمیم‌شده باشد؛ آسیبی که در میان ورزشکاران رشته‌های رزمی باستانی چندان دور از انتظار نبوده است.

بااین‌حال، وجود سکه‌های کشتی‌گیران به‌تنهایی نمی‌تواند هویت فرد را مشخص کند. مردم عادی نیز از این سکه‌ها استفاده می‌کردند و این سکه‌ها فقط در اختیار ورزشکاران نبودند.

مقبره تازه کشف‌شده بخشی از یک گورستان بزرگ‌تر است که باستان‌شناسان به‌تازگی در آسپندوس شناسایی کرده‌اند. پژوهشگران همچنان در حال کاوش این محوطه و ارزیابی اشیای پیدا‌شده در آن هستند.

مطالعات بیشتر روی استخوان‌ها می‌تواند داده‌های درباره سن، جنسیت، وضعیت جسمانی و آسیب‌های احتمالی فرد در اختیار پژوهشگران قرار دهد. ارزیابی دقیق سکه‌ها و دیگر اشیای مقبره نیز ممکن است سرنخ‌های بیشتری درباره جایگاه اجتماعی و زندگی صاحب آن ارائه کند.

در شرایط فعلی، سکه‌های نقش‌دار مهم‌ترین سرنخ درباره هویت فرد هستند؛ اما پاسخ قطعی شاید در خود اسکلت نهفته باشد. اگر پژوهش‌های بعدی نشانه‌هایی از آسیب‌های ورزشی یا قابلیت‌های بدنی مرتبط با کشتی پیدا کنند، احتمال اینکه این مقبره متعلق به یک ورزشکار باستانی باشد، بیشتر خواهد شد؛ در غیر این صورت، سکه‌ها شاید فقط یادگاری از شهری باشند که کشتی در فرهنگ آن جایگاه مهمی داشته و صاحب مقبره نیز مانند بسیاری از ساکنان آسپندوس، در زندگی روزمره خود از همین سکه‌ها استفاده می‌کرده است.